Którą falę wybrać pod kaszerowanie zadrukowanego arkusza?

W skrócie

• Fale niskie – E, F i G, nazywane zbiorczo mikrofalą – idą pod opakowania jednostkowe z nadrukiem, displaye i pudełka prezentowe. Fale wyższe, czyli B, C i A, pod opakowania zbiorcze i transportowe.
• Typowe wysokości fal to 2,24–2,9 mm przy fali B, około 1,1–1,8 mm przy fali E, 0,6–0,9 mm przy fali F i poniżej 0,55 mm przy fali G. Wartości zależą od wytwórcy tektury.
• Nakon kaszeruje wyłącznie mikrofalę E, papierami od 170 g/m². W magazynie do pilnych realizacji leżą papiery 150, 170, 200 i 250 g/m², wyższe gramatury sprowadzamy pod projekt.
• Kaszerowanie arkuszy powierzonych zaczyna się od 2000 arkuszy i trwa 7–10 dni roboczych. Przyjmujemy zadrukowane arkusze papieru, tekturę pod nie dostarczamy sami. Przy pełnej produkcji pudełka kaszerowane mają próg 2000 sztuk (przy uzasadnieniu 1000) i termin 14 dni roboczych, a samo kaszerowanie dokłada do niego 3–4 dni robocze.
• Tekturę falistą wytwarza tekturnia. Drukarnia offsetowa drukuje papier wierzchni i kaszeruje go z gotowym arkuszem tektury, a potem sztancuje i klei gotowe opakowanie.

W wycenie na pudełko kaszerowane podłoże zajmuje zwykle jedną linijkę – „mikrofala E z papierem 200 g” – i zaopatrzeniowiec nie ma z czego ocenić, czy podłoże jest dobrze dobrane do jego produktu. Od litery przy fali zależy, ile pudełko wytrzyma przy piętrzeniu na palecie i jak na jego ściance wypadnie duża apla albo fotografia produktu.

Z czego składa się arkusz kaszerowany na fali

Kaszerowanie tektury falistej to trwałe sklejenie zadrukowanego arkusza papieru z gotowym arkuszem tektury falistej. Papier wierzchni niesie druk i uszlachetnienia, tektura pod nim odpowiada za sztywność i odporność na zgniatanie. Klej jest dyspersyjny, czyli wodny, i to on wymusza późniejsze schnięcie arkusza warstwowego.

Nakon kaszeruje w dwóch układach – karton na kartonie, gdzie podłożem jest tektura lita, oraz papier na mikrofali. Od laminowania folią kaszerowanie różni się tym, co powstaje na wyjściu. Foliowanie zmienia powierzchnię arkusza, kaszerowanie łączy dwa podłoża papierowe i buduje sztywność całej konstrukcji.

Która fala pod jakie opakowanie

Fala	Typowa wysokość	Duża apla na powierzchni	Typowe zastosowanie
G	poniżej 0,55 mm, podziałka poniżej 1,8 mm	prążek najsłabiej widoczny	kartoniki i opakowania jednostkowe wymagające gładkiej powierzchni
F	0,6–0,9 mm, podziałka 1,9–2,6 mm	prążek widoczny pod światłem padającym z boku	kartoniki, displaye, opakowania prezentowe
E	około 1,1–1,8 mm, grubość arkusza 1,5–2 mm	prążek widoczny na jednolitej powierzchni	najczęstsza mikrofala pod kaszerowanie, opakowania jednostkowe i ekspozycyjne
B	2,24–2,9 mm	prążek wyraźny	pudła klapowe i wysyłkowe, opakowania zbiorcze, a w wersji trzywarstwowej także podłoże pod kaszerowanie premium
C i A	najwyższe w typoszeregu	prążek dominuje na powierzchni	opakowania transportowe, piętrzenie na palecie

Wysokości w tabeli to wartości branżowe, zależne od wytwórcy tektury i gramatur papierów składowych. Konkretny arkusz opisuje specyfikacja producenta i to ona trafia do dokumentacji zamówienia.

Falę dobiera się do produktu, transportu i grafiki. Jaką masę i wymiar ma produkt, który pudełko ma unieść? Jak opakowanie jedzie do klienta i czy stoi na palecie w kilku warstwach? Czy na ściance jest duża jednolita apla albo fotografia? Przy lekkim produkcie i mocnej grafice wybiera się falę niską, przy ciężkim i piętrzonym – wyższą. Opakowania kaszerowane na mikrofali stosuje się do kosmetyków, alkoholi i zestawów prezentowych, a w wersji ekspozycyjnej do displayów i standów sprzedażowych. Drobna fala pozwala uzyskać ostre bigi i czyste krawędzie. Opakowania zbiorcze z zadrukowanym papierem wierzchnim to osobna grupa – wybiera je branża, której opakowanie zbiorcze trafia do odbiorcy końcowego.

Prążek fali odwzorowany na powierzchni papieru nazywa się kanelowaniem. Jest zjawiskiem fizycznym, nie wadą wykonania. Bierze się z tego, że papier wierzchni opiera się na grzbietach fali, a między nimi nie ma podparcia. Ogranicza się je niższą falą, wyższą gramaturą papieru wierzchniego i parametrami klejenia. Nie da się go usunąć całkowicie, więc przy opakowaniu z dużą aplą falę wybiera się przed projektem graficznym.

Reguła „im niżej, tym lepiej” ma wyjątek i jest nim fala B. Naklejany arkusz przyjmuje wilgoć z kleju i wypacza się, a podłoże o wyższej fali jest sztywniejsze i lepiej trzyma płaskość. Dlatego przy opakowaniach premium falę B wybiera się świadomie, żeby ograniczyć falowanie naklejanego arkusza. Kanelowanie i falowanie zmieniają się w przeciwnych kierunkach. Im wyższa fala, tym wyraźniejszy prążek na powierzchni i tym stabilniejszy płaski arkusz, więc wybór fali jest kompromisem między widocznością prążka a płaskością arkusza.

Przy fali B liczy się też liczba warstw podłoża. Tektura dwuwarstwowa, czyli fala z jedną okładziną, jest typowym podłożem pod kaszerowanie – zadrukowany arkusz nakleja się wprost na nią. Tektura trzywarstwowa ma falę zamkniętą między dwiema okładzinami i sama w sobie jest gotowym podłożem na pudełko bez zadruku. Pod kaszerowanie wybiera się ją wtedy, gdy opakowanie ma być jednocześnie sztywne i płaskie.

Tektura lita czy falista pod kaszerowanie

Cecha	Tektura lita	Tektura falista (mikrofala)
Sztywność przy tej samej grubości	wyższa	niższa, rośnie wraz z wysokością fali
Masa opakowania	większa	mniejsza przy porównywalnej sztywności
Odporność na zgniatanie	umiarkowana	wysoka, fala amortyzuje nacisk
Gładkość powierzchni pod druk	pełna, bez odwzorowania struktury	zależna od fali, prążek widoczny przy większych falach
Typowe zastosowanie	pudełka o gładkich ściankach i ostrych krawędziach, opakowania premium	opakowania lżejsze, displaye, opakowania idące w transport i piętrzenie

Wybór podłoża pod opakowanie kaszerowane zaczyna się od pytania, co pudełko ma przetrwać. Karton na kartonie daje sztywną ściankę i czystą krawędź, mikrofala – niższą masę przy tej samej wytrzymałości na nacisk. Proces łączenia obu podłoży z papierem wierzchnim jest ten sam i opisuje go osobny artykuł o tym, jak powstaje pudełko kaszerowane. Produkcja pudełek kaszerowanych obejmuje u nas oba układy – na tekturze litej i na mikrofali – od 2000 sztuk, przy uzasadnieniu od 1000, w terminie 14 dni roboczych.

Papier wierzchni – co się kaszeruje na falę

Na mikrofalę E Nakon dobiera papiery od 170 g/m², bo od tej gramatury kaszerowanie przebiega bez zakłóceń. Przy tekturze litej zakres sięga 250 g/m². Gramatury 150, 170, 200 i 250 g/m² mamy w magazynie do pilnych realizacji, wyższe sprowadzamy pod projekt. W stałej ofercie są Garda Premium Natural (170 i 200 g/m²), Sappi Magno (od 150 g/m²), Alaska White (200 g/m²) i Timbride (200 g/m²).

Cieńszy papier wierzchni jest tańszy i lepiej układa się na fali, ale mocniej odwzorowuje jej strukturę. Grubszy wygładza powierzchnię i podnosi koszt arkusza. Przy fotografii produktu i dużej apli wybieramy gramaturę z górnej części zakresu, przy grafice z drobnym rysunkiem wystarcza dolna.

Papier wierzchni nie musi być zadrukowany. Na falę kaszerujemy też papiery ozdobne – barwione w masie, o wyraźnej fakturze, przeznaczone pod efekt dotyku zamiast pod druk. Taki arkusz dostaje zwykle jedno oznaczenie hot-stampingiem albo tłoczeniem, a cała dekoracja powierzchni bierze się z samego podłoża. Takie rozwiązanie stosuje się przy opakowaniach prezentowych i ozdobnych.

Uszlachetnienia wykonywane są na papierze wierzchnim przed kaszerowaniem, kiedy arkusz jest jeszcze cienki i płaski. Dotyczy to lakieru matowego i błyszczącego, folii, tłoczenia oraz hot-stampingu – złocone logo na pudełku kaszerowanym powstaje właśnie na tym etapie. Kolejność procesów ustala technolog przy wycenie, bo część uszlachetnień wyklucza się wzajemnie na tym samym polu, a folia i lakier zmniejszają przyczepność kleju w miejscach łączenia.

Czego nie widać w wycenie – schnięcie, wymiar i kierunek fali

Arkusz warstwowy po sklejeniu schnie kilka dni, zanim trafi do sztancowania. Wilgoć z kleju prowadzi do zwijania się materiału, dlatego w technologii kontroluje się płaskość arkusza, a przy doborze liczy się kierunek włókien papieru wierzchniego. Przyspieszenie schnięcia grozi rozwarstwieniem gotowego opakowania. W terminie produkcji kaszerowanie dokłada 3–4 dni robocze i tą liczbę uwzględniamy w wycenie jako osobną pozycję terminową.

Od kierunku fali w arkuszu zależy, jak łamie się biga. Biga prowadzona wzdłuż fali łamie się inaczej niż biga w poprzek fali, bo w pierwszym przypadku nóż biguje wzdłuż grzbietów, a w drugim w poprzek nich. Konstruktor ustawia rozkrój względem kierunku fali na etapie projektu, a przy zamówieniu powtórnym ten sam wykrojnik wymaga arkusza w tej samej orientacji. Dlatego przy dodruku podaje się dane tektury razem z kierunkiem fali z pierwszego zlecenia.

Kto wytwarza falę, a kto ją zadrukowuje

Tekturę falistą wytwarza tekturnia na maszynie, która skleja warstwy papieru w ciągłą wstęgę. Drukarnia offsetowa kupuje gotowy arkusz, drukuje papier wierzchni, a potem łączy go z tekturą. Zamawiający, który pyta drukarnię o produkcję tektury, pyta o proces, którego w drukarni nie ma.

Tekturnia zadrukuje falę bezpośrednio, fleksografią, i to wystarczy przy opakowaniu transportowym z prostym oznaczeniem. Przy opakowaniu jednostkowym z fotografią, kolorem z palety Pantone i uszlachetnieniem, druk offsetowy na papierze wierzchnim daje rozdzielczość, której druk bezpośredni na fali nie osiągnie. Gruba tektura nie przyjmie druku o jakości osiągalnej na gładkim papierze, więc grafika powstaje osobno i dopiero potem trafia na falę. Kto porównuje oferty tekturni i drukarni offsetowej, porównuje dwie technologie nadruku. Producent opakowań kartonowych z nadrukiem offsetowym obsługuje opakowania jednostkowe z fotografią i uszlachetnieniem, a tekturnia – opakowania transportowe z prostym oznaczeniem.

Progi, terminy i format arkusza

Usługa kaszerowania na materiale powierzonym zaczyna się od 2000 arkuszy i trwa 7–10 dni roboczych. Korzystają z niej drukarnie i producenci opakowań, którzy nie kaszerują u siebie – zasady przyjęcia arkuszy opisuje osobny artykuł o kaszerowaniu arkuszy powierzonych. Przyjmujemy zadrukowane arkusze papieru, a tekturę pod nie dostarczamy z własnego zaopatrzenia. W kaszerowaniu o wyniku decyduje jakość podłoża, a przy tekturze z nieznanego źródła nie ma pewności co do jej parametrów. Tekturę kupujemy od dostawców o znanej jakości i powtarzalnych parametrach technicznych, bo przy arkuszu warstwowym wada podłoża ujawnia się dopiero po sklejeniu, kiedy zadrukowany papier jest już zużyty. Przy pełnej produkcji pudełek próg to 2000 sztuk, przy uzasadnieniu biznesowym 1000, termin standardowy 14 dni roboczych, a tryb pilny 7–10 dni roboczych. Arkusze przyjmowane do kaszerowania mają format do 720 × 1020 mm.

Progi są ekonomiczne, nie technologiczne. Mniejsza seria jest wykonalna, jeżeli zamawiający akceptuje koszt narządu maszyny, który przy każdym nakładzie jest ten sam, a przy małej serii rozkłada się na mniej sztuk.

Do wyceny kaszerowania potrzebne są cztery informacje:

1. Wymiary i masa produktu, który wchodzi do opakowania.

2. Sposób transportu i wysokość piętrzenia na palecie.

3. Wybrany papier wierzchni albo prośba o dobór do grafiki.

4. Plik z rozkrojem albo prośba o projekt konstrukcji.

Z takim kompletem technolog dobiera gramaturę papieru do mikrofali E, a wycenę wysyłamy w 24 godziny robocze, przy projektach złożonych do 48.

Podsumowanie

Fala odpowiada za funkcję opakowania, papier wierzchni za jego wygląd, a kanelowanie jest ceną, którą płaci się za sztywność fali przy dużej apli. Przy produkcie lekkim i mocnej grafice wybór pada na mikrofalę E, przy ciężkim i piętrzonym na falę wyższą. Nakon kaszeruje wyłącznie mikrofalę E, a zapytanie z wymiarami i masą produktu, sposobem transportu, papierem wierzchnim i rozkrojem wystarczy, żeby technolog dobrał do niej papier wierzchni.