W skrócie
- Opakowanie kartonowe premium ma cztery mierzalne cechy – karton z białym spodem (GC1 albo SBS) o gramaturze wyższej niż w standardzie, kolor kontrolowany pomiarem do różnicy delta E poniżej 5, uszlachetnienia dobrane do łączenia oraz konstrukcję dopasowaną do masy i kształtu produktu.
- Standardowy kartonik powstaje w Nakon z kartonu GC2 o gramaturze 190–330 g/m² z kremowym spodem. Kartonik premium z GC1 (do 350 g/m²) albo SBS (do 500 g/m²), oba z białym spodem.
- Uszlachetnienia premium to hot-stamping z tłoczeniem w jednym przelocie, lakier UV wybiórczy z sitodruku, lakier 3D, folia soft-touch albo strukturalna i brokat sitodrukowy. Matryce hot-stampingu powstają w 3–5 dni roboczych i zostają do wznowień.
- Dwie drogi do premium – kartonik składany z tektury litej (od 2000 sztuk, 14 dni roboczych, dostawa na płasko) albo rigid box, czyli pudełko oklejane (od 2000 sztuk, 21 dni roboczych, dostawa w postaci złożonej).
- O cenie decydują karton, liczba procesów uszlachetniania, narzędzia i nakład. Nakon wycenia w 24 godziny robocze, przy projektach złożonych do 48 godzin, z narzędziami osobno.
W briefach marek słowo „premium” pada często i za każdym razem znaczy co innego. Dla drukarni jest to zestaw czterech decyzji – o kartonie, kolorze, uszlachetnieniach i konstrukcji – i każda z nich ma parametr, który można wpisać do zapytania ofertowego i porównać między dostawcami.
Karton – biel spodu i gramatura
Pierwszym kryterium kartonika premium jest karton z białym spodem. Standardowy kartonik Nakon drukuje na kartonie GC2 (Alaska Plus, Timbride) o gramaturze 190–330 g/m², który ma powlekany biały wierzch i niepowlekany kremowy spód. Kartonik premium powstaje z kartonu GC1 (Alaska White, 200–350 g/m²), powlekanego dwustronnie z białym spodem, albo z kartonu SBS (Invercote Creato 240–360 g/m², Prisma 200–500 g/m²), wykonanego w całości z bielonej celulozy.
Biel spodu ma znaczenie w chwili otwarcia. Klient widzi wnętrze kartonika, a kremowy spód obok białego wierzchu wygląda jak niedokończony. Wyższa gramatura daje sztywność w ręku i równą krawędź po bigowaniu, a SBS ma najwyższą jasność podłoża, więc ten sam plik graficzny daje na nim wyższy kontrast niż na GC2. Dodatkowo SBS jest przeznaczony do druku dwustronnego. Karton SBS ma też certyfikaty do kontaktu z żywnością (ISEGA, Rozporządzenie (WE) nr 1935/2004), dlatego jest wyborem dla kosmetyki, farmacji i żywności premium.
Wszystkie trzy kartony Nakon kupuje z certyfikatami FSC u producentów, a łańcuch kontroli pochodzenia surowca w drukarni potwierdza certyfikat nr BMC-COC-008167 wydany przez BMC Assurance S.L. Z tych samych kartonów powstają wszystkie opakowania z tektury litej w ofercie.
Kolor – pomiar i powtarzalność
Drugim kryterium jest kolor, który wychodzi tak samo na pierwszym i na dziesiątym nakładzie. Nakon prowadzi druk offsetowy arkuszowy zgodnie z normą ISO 12647-2:2013, międzynarodowym standardem kontroli reprodukcji koloru w offsecie. Kolor kontrolujemy pomiarem spektrofotometrycznym, nie oceną wzrokową. Na maszynie B1 pomiar kostek barwnych jest automatyczny, sprzężony z maszyną, z korekcją nafarbień w trakcie druku i utrzymywaną różnicą barwy delta E poniżej 5. Na maszynie B2 pomiar prowadzi drukarz spektrofotometrem ręcznym.
Przed drukiem zamawiający dostaje plik do akceptacji ze specyfikacją, ułożeniem wykrojnika na szacie graficznej, listą farb CMYK i Pantone oraz listą uszlachetnień. Przy opakowaniach premium przydaje się druga ścieżka – druk do arkusza OK, czyli akceptacja koloru przy maszynie. Zapisane wtedy wartości i fizyczne arkusze wzorcowe opisane numerem zlecenia służą przy każdym wznowieniu, więc dodruk po roku odtwarza kolor pierwszej partii. Skalę różnic barwy opisuje wartość delta E w druku.
Uszlachetnienia – które i jak łączyć
Trzecim kryterium są uszlachetnienia, a właściwie ich łączenie. Kartonik premium łączy dwa albo trzy procesy tak, żeby żaden nie przeszkadzał pozostałym oraz aby nie utrudniał klejenia.
| Uszlachetnienie | Efekt na kartoniku | Warunek techniczny w Nakon | Z czym łączyć |
|---|---|---|---|
| Hot-stamping (złocenie, srebrzenie, folie holograficzne) | metaliczny motyw, logo, linie | linia B1 o nacisku 150 t, matryca 3–5 dni roboczych, przechowywana do wznowień | z folią matową albo soft-touch, z tłoczeniem w jednym przelocie |
| Tłoczenie wklęsłe i wypukłe | relief pod palcem | na automacie sztancującym albo razem z hot-stampingiem, głębokość zależy od gramatury | z każdym, najczęściej z hot-stampingiem |
| Lakier UV wybiórczy (błysk albo mat) | kontrast błysku i matu na wybranych polach | sitodruk B1+, maska lakieru z wybraniami pod klejenie | z folią matową – najczęstsza para premium |
| Lakier 3D | wypukła, gruba warstwa lakieru na detalu | sitodruk B1+ | z folią matową, obok hot-stampingu, nie na nim |
| Folia soft-touch albo strukturalna (piasek, len, skóra) | aksamit albo faktura w dotyku | automat foliujący B1, przed klejeniem plazmowa aktywacja powierzchni | z hot-stampingiem, z lakierem wybiórczym |
| Brokat sitodrukowy | drobina błyszcząca na polu | sitodruk B1+ | z folią matową |
Dwie reguły obowiązują przy każdym łączeniu uszlachetnień. Kartonik foliowany poddawany jest plazmowej aktywacji powierzchni w miejscach klejenia ze względu na fakt, iż folia zmniejsza przyczepność kleju. Przy lakierowaniu miejsca klejenia dostają wybrania w masce lakieru. Kolejność procesów ustala technolog przy wycenie, bo procesy uszlachetnień wykonuje się w odpowiedniej kolejności. Lakier wybiórczy kładzie się na folię, nie pod nią. Cold stamping, czyli folia nakładana w maszynie offsetowej na klej UV, to inna technologia, której Nakon nie stosuje – złocenie wykonujemy hot-stampingiem jako ostatni proces aby utrzymać efekt błyszczącego metalicznego koloru. Łączeniu uszlachetnień to złożony proces i lepiej go skonsultować przed decyzją.
Konstrukcja kartonika i wykonanie
Czwartym kryterium jest konstrukcja kartonika dopasowana do produktu. Konstruktor CAD projektuje rozkrój do wymiarów i masy produktu w 2–3 dni robocze przy komplecie odpowiedzi z briefu, w przypadku wątpliwości zawsze kontaktuje się w celu doszczegółowienia. Dno dobiera się do masy – wsuwane pod lekkie produkty, automatyczne sklejone w trzech punktach pod cięższe i pod linie pakujące. Butelkę albo słoik pozycjonuje wkładka kartonowa jako dodatkowy element lub zwarta przegroda razem z konstrukcją, jeśli pozwala na to projekt.
Makieta wycięta na ploterze powstaje na życzenie i jest płatna. Przy opakowaniu premium z kilkoma procesami pozwala sprawdzić konstrukcję z produktem w ręku, zanim powstanie wykrojnik. Sam wykrojnik jest odpłatny, stanowi własność zamawiającego i zostaje w zakładzie opisany numerem zlecenia. Klejenie od 1 do 6 punktów prowadzi składarko-sklejarka o rozkroju do 1,1 m, a gotowe kartoniki jadą do klienta na płasko spakowane zgodnie z wymaganiami.
Dwie drogi do premium – kartonik składany czy rigid box
Premium nie oznacza automatycznie pudełka sztywnego. Kartonik składany z tektury litej z uszlachetnieniami z tabeli wyżej daje efekt premium przy nakładzie od 2000 sztuk i terminie 14 dni roboczych. Rigid box, czyli pudełko oklejane, to sztywna tektura kaszerowana zadrukowanym arkuszem, dostarczana w postaci złożonej, z wiekiem i najczęściej z zamknięciem magnetycznym.
| Cecha | Kartonik składany z tektury litej | Rigid box (pudełko oklejane) |
|---|---|---|
| Budowa | jeden arkusz kartonu GC1 albo SBS, sztancowany i sklejany | sztywna tektura oklejona zadrukowanym arkuszem |
| Nakład | od 2000 sztuk, przy uzasadnieniu od 1000 | od 2000 sztuk, przy uzasadnieniu od 1000 |
| Termin | 14 dni roboczych, pilny 7–10 | 21 dni roboczych, pilny 15–18 |
| Dostawa | na płasko, składanie przy pakowaniu | złożone, gotowe do włożenia produktu |
| Zamknięcie | klapki i dno z bigów, opcjonalnie magnes w wersji fasonowej | wieko, zamknięcie magnetyczne, wkładka |
| Typowe zastosowanie | kosmetyki, suplementy, herbata, produkty codzienne w wersji premium | zestawy prezentowe, perfumy, alkohol, produkty z ceremonią otwarcia |
Trzecia droga leży pomiędzy. Składane pudełko fasonowe z zamknięciem magnetycznym (jak w przypadku pudełek magnetycznych) wysyłane jest na płasko jak kartonik, a zamyka się jak rigid box.
Co decyduje o cenie kartonika premium
Cena kartonika premium składa się z czterech części, a każda z nich jest widoczna w wycenie osobno. Pierwsza to karton – gramatura i rodzaj, GC1 albo SBS zamiast GC2. Druga to liczba procesów uszlachetniania, bo każde uszlachetnienie to osobny proces produkcyjny do wykonania i wymaga osobnego przygotowania oraz niekiedy dodatkowego oprzyrządowania. Trzecia to narzędzia – wykrojnik i matryce hot-stampingu, które w wycenie stoją osobno od ceny produktu, są własnością zamawiającego i przy wznowieniu nie wliczają się do wyceny. Czwarta to nakład, na który rozkłada się narząd maszyn i narzędzia.
Wycena wychodzi w 24 godziny robocze, przy projektach złożonych do 48. Zakres, parametry zamówienia i wycenę zbiera strona druk opakowań kartonowych.
Lista pytań do briefu opakowania premium
Osiem pytań, na które odpowiedź przed wyceną skraca projekt o rundę poprawek.
- Ile waży produkt i jakie ma wymiary?
- Czy opakowanie ma kontakt z żywnością?
- Czy wnętrze kartonika jest widoczne po otwarciu?
- Które uszlachetnienia są w briefie marki i które z nich mają się łączyć na jednym polu?
- Czy nakład będzie wznawiany i jak często?
- Jak mają być spakowane pudełka?
- Jaki jest oczekiwany termin dostawy?
- Jaki jest nakład pierwszej partii?
Podsumowanie
Kartonik premium to karton GC1 albo SBS z białym spodem, kolor mierzony do delta E poniżej 5, dwa albo trzy uszlachetnienia dobrane do siebie i do klejenia oraz konstrukcja pod masę produktu. Kartonik składany daje to od 2000 sztuk w 14 dni roboczych, rigid box w 21. Zapytanie ofertowe z odpowiedziami na osiem pytań z listy wraca z wyceną w 24 godziny robocze, z kartonem, uszlachetnieniami i narzędziami rozpisanymi osobno, więc porównanie dwóch dostawców sprowadza się do porównania parametrów, nie przymiotników.
Najczęstsze pytania
Czym różni się opakowanie kartonowe premium od standardowego?
Czterema mierzalnymi cechami. Kartonem – GC1 albo SBS z białym spodem zamiast GC2 z kremowym. Kolorem – pomiar spektrofotometryczny i różnica barwy delta E poniżej 5 na maszynie B1, proof przed drukiem, arkusze wzorcowe do wznowień. Uszlachetnieniami – dwa albo trzy procesy dobrane do łączenia, na przykład folia matowa z hot-stampingiem i lakierem wybiórczym. Konstrukcją – rozkrój pod masę i wymiary produktu z wkładką wyciętą z tego samego arkusza. Nakład i termin zostają standardowe, od 2000 sztuk i 14 dni roboczych.
Jaki karton na opakowanie premium?
GC1 albo SBS, oba z białym spodem. GC1 (Alaska White) ma gramatury 200–350 g/m² i powlekany, biały spód. SBS (Invercote Creato 240–360 g/m², Prisma 200–500 g/m²) jest wykonany w całości z bielonej celulozy, daje najwyższy kontrast druku i ma certyfikaty do kontaktu z żywnością. Karton GC2 z kremowym spodem zostaje dla kartoników standardowych. Wszystkie trzy Nakon kupuje z certyfikatem FSC u producenta.
Czy opakowanie premium musi być rigid box?
Nie. Kartonik składany z tektury litej z dobranymi uszlachetnieniami daje efekt premium od 2000 sztuk w 14 dni roboczych i jedzie na płasko. Rigid box, czyli pudełko oklejane, wybiera się, gdy produkt ma mieć bardzo sztywne pudełko z wiekiem i ceremonię otwarcia – zestawy prezentowe, perfumy, alkohol. Rigid box wymaga 21 dni roboczych i jedzie w postaci złożonej. Pomiędzy stoi składane pudełko fasonowe z zamknięciem magnetycznym.
Które uszlachetnienia można łączyć na jednym kartoniku?
Najczęstsze pary to folia matowa z lakierem UV wybiórczym, folia matowa albo soft-touch z hot-stampingiem oraz hot-stamping z tłoczeniem w jednym przelocie. Lakier 3D i brokat kładzie się obok pola hot-stampingu, nie na nim. Przy każdym łączeniu obowiązują dwie reguły – kartonik foliowany dostaje przed klejeniem plazmową aktywację powierzchni, a miejsca klejenia zostają wolne od lakieru przez wybrania w masce. Kolejność procesów ustala technolog przy wycenie.
Ile trwa produkcja opakowań premium?
Kartonik składany 14 dni roboczych, w trybie pilnym 7–10. Rigid box 21 dni roboczych, w trybie pilnym 15–18. Przy pierwszym nakładzie dochodzi czas wykonania narzędzi – matryce hot-stampingu powstają w 3–5 dni roboczych, wykrojnik pod nową konstrukcję osobno. Narzędzia zostają w zakładzie jako własność zamawiającego, więc przy wznowieniu ich czas odpada i termin liczy się od akceptacji plików.